The Terrus Museum, Elne (south France)

Μια νέα πρωτοποριακή μέθοδος βρίσκεται στα πρόθυρα εφαρμογής της για πρώτη φορά έως το 2023 στους κατοίκους της Μεγάλης Βρετανίας και του Καναδά, στα πλαίσια της οποίας θα «συνταγογραφούνται», αντί για φάρμακα, επισκέψεις σε πολιτιστικούς χώρους. Σύμφωνα με τα ευρήματα πρόσφατης έρευνας που πραγματοποιήθηκε (από την φιλανθρωπική και την κοινωνική επιχείρηση “Aesop”) το 66% των γενικών ιατρών στο Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει πως μια τέτοια πρακτική θα συνδράμει τα δέοντα όχι μόνο στη θεραπεία συναισθηματικών διαταραχών, όπως είναι η κατάθλιψη αλλά και στη πρόληψή τους. Σε αντίθεση με τα φάρμακα, η τέχνη μπορεί να προσφέρει καλύτερη κοινωνική και δημόσια υγεία μέσω των επισκέψεων σε μουσεία, θέατρα, μουσικές σκηνές, συναυλίες, ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές τέχνης, καλλιτεχνικές εκθέσεις κ.α.

Τόσο η ενασχόληση με τη τέχνη όσο και η γενικότερη επαφή με πολιτιστικά δρώμενα φαίνεται να διαθέτουν τέτοιες δυνατότητες, καθώς είναι αναμφισβήτητη η συμβολή τους σε πολλούς τομείς του ανθρώπινου οργανισμού. Σε συναισθηματικό επίπεδο επαναφέρει την ψυχική ισορροπία του ατόμου, μειώνοντας τα επίπεδα στρες και άγχους. Από προσωπική εμπειρία μιλώντας, η ψυχική ηρεμία, η χαλάρωση και η γαλήνη που προσφέρει μια επίσκεψη σε μια πινακοθήκη ή ένα μουσείο είναι ομολογουμένως μοναδική. Για λίγες ώρες απαλλάσσεσαι από κάθε είδους πρόβλημα που τυχόν σε απασχολεί και μπορείς να το αντιμετωπίσεις στη συνέχεια με περισσότερη καθαρή σκέψη και αποφασιστικότητα. Σε γνωστικό επίπεδο, η ενασχόληση με κάθε μορφή τέχνης ή η συμμετοχή και η παρακολούθηση πολιτιστικών δρώμενων μπορεί να διευρύνει τους πνευματικούς ορίζοντες του ατόμου, μεταβιβάζοντας του γνώσεις, αξίες, αρχές, καθώς και να καλλιεργήσει περαιτέρω το καλλιτεχνικό του πνεύμα προσφέροντας του μια καλή και ποιοτική ζωή. Τέλος, σε κοινωνικό επίπεδο, μέσω της τέχνης τα άτομα μπορούν να βελτιώσουν τις επικοινωνιακές τους ικανότητες και να αναπτύξουν κοινωνικές δεξιότητες είτε με τη μεταξύ τους αλληλεπίδραση αναφορικά με τα εκθέματα είτε με τη συνεργασία τους σε διάφορους πολιτιστικούς συλλόγους με κοινό γνώμονα δημιουργία ενός εκθέματος ή την παρουσίαση κάποιου δρώμενου.

Όλα τα παραπάνω δεν είναι μέρος μιας θεωρίας, αλλά μιας πράξης που ήδη λαμβάνει χώρα στο Μουσείο Καλών Τεχνών του Μόντρεαλ. Συγκεκριμένα, το MMFA σε συνεργασία με τους ιατρούς, «συνταγογραφούν» δωρεάν εισιτήρια σε άτομα που θεωρούν ότι χρήζουν βοήθειας. Σύμφωνα με τη διευθύντρια του μουσείου «Όπως η ενασχόληση με αθλητικές δραστηριότητες βοηθά στη σωματική υγεία και ευεξία, έτσι και η ενασχόληση με κάθε μορφή τέχνης επιδρά με θετικό πρόσημο στην πνευματική υγεία και στην πρόληψη ψυχικών ασθενειών». Στην Ελλάδα ακόμη δεν έχει παρουσιαστεί κάποια ανάλογη δράση, ωστόσο τα οφέλη της τέχνης είναι διαχρονικά και οικουμενικά.

Από τα παραπάνω, λοιπόν, γίνονται αντιληπτά τα οφέλη που πηγάζουν μέσα από την τέχνη αφενός για την ψυχική ισορροπία και αφετέρου για την υγεία του ατόμου. Το μόνο που μένει να κάνουμε είναι να το εφαρμόσουμε στην πράξη. Με αφορμή αυτό, τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο διοργανώνονται στη Θεσσαλονίκη ποικίλα πολιτιστικά δρώμενα με αποκορύφωμα το 60 ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης αλλά και με διάφορες άλλες εκθέσεις τέχνης, όπως είναι η 7 η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης και η International Contemporary Art Fair Thessaloniki, ή αρχιτεκτονικής, όπως το Open House Thessaloniki.

Pergamonmuseum, Berlin

Πηγές

  •  https://www.smithsonianmag.com/smart-news/british-doctors-may-soon-prescribe-art-music-dance-singing-lessons-180970750/
  •  https://qz.com/1433682/doctors-in-montreal-will-start-prescribing-visits-to-the-art-museum/

About Νίκος Βιάνας

Ονομάζομαι Βιάνας Νικόλαος και είμαι απόφοιτος του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ. Στο πλαίσιο των σπουδών μου συμμετείχα σε αρκετές ανασκαφικες έρευνες, ωστόσο το ενδιαφέρον μου εστιάζεται σε ολόκληρο το φάσμα του πολιτισμού. Για μένα πολιτισμός δεν είναι μόνο η αρχαία μας ιστορία και η κληρονομιά, αλλά οτιδήποτε σχετίζεται με τους ανθρώπους, τα ήθη και τα έθιμά τους, τον τρόπο ζωής και σκέψης τους, καθώς και τα υλικά τους κατάλοιπα. Συνεπώς, ηθικό χρέος όλων μας είναι τόσο η κληροδότησή του απο τις προηγούμενες γενιές όσο και η διατήρηση και παραχώρηση του για τις επόμενες.